İran ve ABD arasında Katar görüşmeleri bilmecesi büyüyor
Tahran yönetimi Doha'ya uzman bir heyet göndereceğini doğruladı. Heyet haziran ayında imzalanan mutabakat zaptının uygulanmasını tartışacak. Washington cephesinden ise görüşmelerin niteliğine dair çelişkili sinyaller geliyor. İki ülke arasında diplomasi trafiği hızlanıyor.
İran dışişleri bakanlığı sözcüsü sürece dair net konuştu. Nihai bir anlaşmayı müzakere aşamasına henüz girmediklerini söyledi. Sözcü önümüzdeki günlerde ABD ile görüşme yapmayacaklarını vurguladı. Taraflar herhangi bir düzeyde masaya oturmayacak.
Abd Cephesinden Gelen Açıklamalar Kafa Karıştırdı
Karar öncesinde ABD medyasında farklı iddialar yer aldı. Haberlerde iki tarafın salı günü Katar'da görüşmeleri yenileyeceği öne sürüldü. Karşılıklı saldırıların durdurulması yönündeki anlaşma sonrasında beklentiler artmıştı. Zira çatışmalar diplomatik süreci ciddi şekilde zorlamıştı.
İran dışişleri bakan yardımcısı Kazem Gharibabadi iddiaları reddetti. Doha'da teknik görüşmeler yapılacağı yönündeki haberlerin doğrulanmadığını belirtti. Trump sosyal medya platformu Truth Social üzerinden hemen yanıt verdi. İran'ın bir toplantı talep ettiğini savundu.
Trump görüşmenin salı günü Doha'da gerçekleşeceğini ileri sürdü. Beyaz Saray sözcüsü Karoline Leavitt konuya dair yeni detaylar paylaştı. ABD temsilcisi Steve Witkoff ve başdanışman Jared Kushner bölgeye gidiyor. İkili üst düzey toplantılar için bu hafta Doha'da olacak.
Hürmüz Boğazı Krizinde Nükleer Anlaşma Tehlikeye Girdi
Karşılıklı açıklamalar 17 Haziran tarihinde imzalanan çerçevenin kırılganlığını yansıtıyor. Söz konusu mutabakat her iki tarafa 60 gün süre tanımıştı. Süreç İran'ın nükleer programını ve yaptırımların hafifletilmesini kapsıyor. Anlaşma ayrıca Hürmüz Boğazı için uzun vadeli statüyü belirliyor.
Panama bayraklı ham petrol tankeri M/T Kiku vuruldu. İran'a ait bir insansız hava aracı boğaz yakınlarında gemiyi hedef aldı. Saldırı sonrasında diplomatik anlaşma büyük bir baskı altında kaldı. ABD Merkez Komutanlığı misilleme olarak 10 İran askeri hedefini vurdu.
Tahran yönetimi Kuveyt ve Bahreyn içindeki ABD üslerine saldırarak karşılık verdi. Çatışmaların ardından her iki taraf da geri adım atmayı kabul etti. Bir ABD yetkilisi gemilerin artık su yolunda serbestçe hareket edebileceğini açıkladı. Bölgedeki gerilim şimdilik yatışmış görünüyor.
Mayın Temizleme Krizi Deniz Trafiğini Durma Noktasına Getirdi
Mayın temizleme meselesi bölgedeki denkleme yeni bir zorluk ekledi. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ve Umman Sultanı Haitham bin Tariq bir araya geldi. Fransa ve Umman ortak operasyon planlarını resmen duyurdu. Kazem Gharibabadi planlara anında karşı çıktı.
İranlı yetkili anlaşma kapsamında sadece İran'ın yetkili olduğunda ısrar etti. Gharibabadi X hesabı üzerinden sert bir uyarı metni yayımladı. Durumun hassas ve karmaşık olduğunu belirterek Fransa'yı uyardı. Paris yönetiminden provokasyonlarla süreci daha fazla zorlaştırmamasını istedi.
Denizcilik veri firması Kpler boğazdaki gemi trafiğini analiz etti. Cumartesi günü boğazdan sadece 29 gemi geçti. Pazar günü ise rakam 12 gemiye kadar düştü. Hiçbir gemi güney Umman koridorunu kullanmadı.
AXS Marine şirketi de bölgedeki deniz trafiğine dair veriler paylaştı. Tespitlere göre toplam 44 gemi konumlarını herkese açık olarak iletmeyi durdurdu. Yatırımcılar artan riskler nedeniyle rotalarını değiştirmeye başladı. Ticaret yollarındaki belirsizlik küresel piyasaları tedirgin ediyor.
